Activiteitenverslag Ligo LiMiNo 2024-2025

Welkom bij het activiteitenverslag van Ligo LiMiNo over het schooljaar 2024-2025. We kijken terug naar een jaar vol groei, leerplezier en nieuwe kansen voor volwassenen die hun basisvaardigheden willen versterken.

Uit het internationale PIAAC-onderzoek blijkt dat bijna 1 op 5 volwassenen (18%) in Vlaanderen moeite heeft met lezen, schrijven, rekenen of digitale vaardigheden. Dat zorgt vaak voor drempels in het dagelijks leven, op het werk of bij het opvoeden van kinderen. Bij Ligo geloven we dat iedereen de kans moet krijgen om te blijven leren, op zijn eigen tempo en volgens zijn eigen noden.

Daarom boden we een gevarieerd aanbod aan opleidingen, van Nederlands en wiskunde tot werken met de smartphone, solliciteren, omgaan met geld en theorie rijbewijs. Ons doel is om mensen sterker te maken, zodat ze met meer vertrouwen kunnen deelnemen aan de samenleving.

In dit verslag lees je wat we het voorbije jaar zoal hebben gedaan om samen met onze cursisten, partners en lesgevers te blijven inzetten op leren, verbinden, versterken. We zijn trots op elk leertraject en kijken vol vertrouwen naar de toekomst.

PIAAC

Onze wereld verandert snel en wordt steeds complexer. Om goed met deze veranderingen om te gaan, hebben mensen sterke basisvaardigheden nodig. Lezen, rekenen en het oplossen van problemen zijn belangrijk om actief mee te doen in de samenleving en zijn van belang voor zowel privé als werk.

Om te kijken hoe goed volwassenen in Vlaanderen deze vaardigheden beheersen, deed de Vlaamse overheid voor de tweede keer mee aan het PIAAC-onderzoek (‘Programme for the International Assessment of Adult Competencies’) van de OESO. Samen met de UGent werden in Vlaanderen bijna 4.000 volwassenen getest. De resultaten werden vergeleken met die van 30 andere landen.

In 2023 hoort Vlaanderen tot de middenmoot op het gebied van lezen, rekenen en probleemoplossen. Voor lezen en rekenen staat Vlaanderen tussen de 6e en 8e plaats, en voor probleemoplossen tussen de 7e en 9e plaats. Toch is 18% van de Vlaamse volwassenen laaggeletterd en 17% laaggecijferd (bron: piaac.ugent.be).

Het verschil in leesvaardigheid tussen mensen met een korte en lange opleiding is tussen 2012 en 2023 groter geworden. De leesvaardigheid van kortgeschoolde Vlamingen is in 2023 gedaald, terwijl die van midden- en langgeschoolden gelijk bleef. Verder is de leesvaardigheid van Vlamingen zonder migratieachtergrond gestegen, terwijl die van de eerste generatie migranten hetzelfde bleef. Ten slotte is de jongste groep volwassenen in 2023 veel beter gaan presteren op het gebied van lezen, wat betekent dat Vlaamse volwassenen na hun middelbare school nog steeds veel vooruitgang boeken in leesvaardigheid.

Wat nemen wij als Ligo mee uit dit onderzoek?

De resultaten benadrukken het belang van geletterdheid voor een samenleving waarin iedereen meetelt en meedoet. Hier zijn onze zes belangrijkste inzichten:

1. De kloof tussen hoog- en laaggeletterden blijft groeien. Daar zetten we graag onze schouders onder.
   Het succes van Vlaanderen op internationaal niveau mag geen excuus zijn om de groeiende ongelijkheid in geletterdheidsvaardigheden te negeren. Elke Vlaming moet de kans krijgen om mee te doen.
2. Geletterdheid is een basisrecht, geen luxe. Het is de sleutel tot persoonlijke en maatschappelijke vooruitgang.
   Met beperkte geletterdheidsvaardigheden kunnen mensen niet volwaardig deelnemen aan onze complexe, digitale samenleving. Het verbeteren van deze basisvaardigheden is essentieel voor gezondheid, werkgelegenheid en vertrouwen in de democratie.
3. Het onderwijsniveau en de migratieachtergrond van mensen mogen hun kansen op geletterdheid niet bepalen.
   Vlaanderen moet structurele drempels zoals inschrijvingsgeld, kinderopvang en vervoersproblemen wegnemen om iedereen toegang te geven tot opleidingskansen en levenslang leren.
4. Investeren in onderwijs en levenslang leren loont: het versterkt basisvaardigheden en biedt kansen om laaggeletterdheid te doorbreken.
   De vooruitgang bij jongere generaties toont aan dat blijvende inspanningen in onderwijs, werkplekleren en naschoolse trajecten impact hebben.
5. Samenwerking tussen scholen, werkgevers, verenigingen en lokale besturen is noodzakelijk om laaggeletterdheid structureel aan te pakken.
   Een geletterde samenleving bouw je samen. Leren gebeurt het beste in de praktijk: op de werkvloer, in scholen en via gemeenschapsinitiatieven. Vlaanderen moet deze samenwerking actief ondersteunen.
6. Geletterdheid is meer dan taal alleen
   Taal is een essentiële hefboom voor participatie in de samenleving, maar het is zeker niet het enige middel. Geletterdheid gaat over meer dan alleen kennis van het Nederlands. Het geletterdheidsprobleem van mensen wordt niet opgelost door uitsluitend op taal te focussen.
   Bovendien wijzen onderzoekers op een belangrijke nuance: “wanneer de prestaties van tweede-generatiemigranten worden vergeleken met die van autochtone Belgen met een vergelijkbaar geslacht, leeftijd en socio-economische achtergrond, verdwijnen de verschillen”. Dit onderstreept dat geletterdheid niet enkel een kwestie van taal is, maar ook sterk beïnvloed wordt door bredere sociale en economische factoren.
   Dit benadrukt de noodzaak om geletterdheid breder te benaderen en niet te versmallen tot enkel taalvaardigheid. (bron: ligo.be)

De Limburgse Ligo’s sloegen de handen in elkaar voor de eerste provinciale Netwerkdag!
Naast de overkoepelende Ligo-netwerkdag, kozen we er dit jaar voor om al de Limburgse Ligo-collega’s samen te brengen. Het werd een gelegenheid om kennis en ervaringen met elkaar te delen, ideeën uit te wisselen en elkaar te ondersteunen in onze professionele groei. En uiteraard was het een kans om elkaar beter te leren kennen, om te verbinden en te versterken en om als organisatie nog professioneler voor de dag te komen. Voor elkaar en voor onze cursisten.

Met workshops en uitwisseling rond de verschillende pijlers (activeer, kijk, inspireer, verleg grenzen, zorg en verbind) werd er volop ingezet op professionalisering.

In de voormiddag waren er interessante workshops om uit te kiezen: van activerende werkvormen en de verteltassen tot samentuinen, omstaanderstraining en uitspraak en stemgebruik. In de namiddag lag de klemtoon op uitwisseling rond thema’s als digitale tools, begrijpend lezen, schoolbabbels, zelfevaluatie door cursisten en TPR in een andere taal.

Intens, interessant en inspirerend dus!

Digipunt – Digibank

Voor wie is de Digibank? Iedereen aan boord!

De Digibank is er voor iedereen die moeite heeft met digitale zaken. Maar er wordt extra de nadruk gelegd op diegenen die het het hardst nodig hebben: onze ouderen, anderstalige nieuwkomers, werkzoekenden en mensen met een lager inkomen of opleidingsniveau. Zie je de klik met Ligo? Precies! We zorgen ervoor dat iedereen mee kan.

De 3 pijlers van ons succes:

De Digibanken werken aan een digitaal inclusieve samenleving met drie hoofddoelstellingen:

• Digitheek: Digitale apparaten en internet voor iedereen! Geen laptop of internet thuis? Geen probleem! Bij de Digitheek kun je digitale apparaten (laptops, tablets) lenen en gebruikmaken van het internet. Toegang is de eerste stap!
• Digisessies & Digibabbels: Jouw digitale skills on top! Stap voor stap je digitale kennis en vaardigheden vergroten, van de basis tot ietsje meer, leuk en leerzaam!
• Digipunten: De weg wijzen in de digitale jungle! Online overheidsdiensten (Mijn Burgerprofiel), premies aanvragen, Itsme activeren, online veiligheid… Het kan soms een doolhof zijn. De Digipunten zijn er om je te gidsen en te ondersteunen bij al je digitale vragen.

Onze Digibank HZHH: Sterke schouders

Samen staan we sterk! De partners van Digibank HZHH zijn:

• Ligo Limino
• CVO De Verdieping
• VDAB
• Gemeentebestuur Heusden-Zolder
• Gemeentebestuur Houthalen-Helchteren

Een blik op de cijfers.

Hoewel de officiële start in januari 2023 was, kwam er door de enorme vraag al in oktober 2022 een digipunt in de bib van Heusden. Het digipunt in onze eigen cafetaria bij Ligo LiMiNo in Heusden volgde al snel.

• Al 3037 keer is een inwoner van de regio Heusden-Zolder/Houthalen-Helchteren om hulp komen vragen.
• In deze periode werden er 118 toestellen (laptops en tablets) uitgedeeld.
• 819 personen hebben geparticipeerd aan de bijna wekelijkse digisessies en digibabbels.
• Er zijn ondertussen 16 digipuntlocaties! Elke werkdag is er in beide gemeenten minstens één digipunt open, inclusief dus eentje in de gezellige cafetaria van Ligo LiMiNo in Heusden-Zolder.
• Dit alles wordt mede mogelijk gemaakt door 18 geweldige vrijwillige digidokters die klaarstaan om te helpen!
• Het project loopt voorlopig nog door tot augustus 2026. Daar zijn we als Ligo natuurlijk heel blij om!

Ambassadeurs bij Ligo LiMiNo

Binnen Ligo LiMiNo bestaat al jarenlang een sterke en waardevolle ambassadeurswerking. Deze werking biedt (voormalige) cursisten de kans om hun persoonlijke leerverhaal te delen en zo bij te dragen aan de bekendmaking van onze organisatie en de impact van basiseducatie.

Doorheen de jaren zijn verschillende cursisten actief geweest als ambassadeur. Elk van hen vertelt op hun manier wat het betekent om cursist te zijn binnen Ligo: van hun educatieve voorgeschiedenis en het leertraject dat ze bij ons hebben gevolgd, tot de impact die dit heeft op hun persoonlijke en/of professionele leven. Ze getuigen over hun groei, hun ervaringen en de betekenis die leren voor hen heeft.

De ambassadeurs worden op verschillende manieren en in uiteenlopende contexten ingezet:

• Intern, bijvoorbeeld bij het onthalen van nieuwe medewerkers of om collega’s vertrouwd te maken met het brede aanbod van onze organisatie.

• Extern, bij organisaties zoals Kind en Gezin, Huis van het Kind, lokale besturen en welzijnsregio’s, waar hun verhalen een krachtig beeld geven van de impact van basiseducatie.

• In de media, via interviews in kranten, tijdschriften, televisie of radio. Hierbij kiezen de ambassadeurs altijd zelf welk kanaal voor hen haalbaar en comfortabel is.

Elke ambassadeur werkt samen met ons aan een persoonlijk verhaal dat authentiek en relevant is voor hun leertraject. We begeleiden hen zorgvuldig in dit proces, met aandacht voor hun eigenheid, tempo en grenzen. Hun stem is cruciaal in het uitdragen van de missie en waarde van Ligo, en we zijn dan ook bijzonder dankbaar voor hun inzet en engagement.

Nieuwe lokalen in gebruik op de site Regina Mundi in Beringen

In het voorbije schooljaar heeft Ligo LiMiNo nieuwe lokalen in gebruik genomen op de site Regina Mundi in Beringen. Deze stap past in onze blijvende inzet om kwaliteitsvol en laagdrempelig onderwijs aan te bieden aan kortgeschoolde volwassenen in de regio.

De lokalen zijn modern ingericht en bieden een rustige, aangename leeromgeving waarin cursisten zich welkom en veilig voelen. Dit is essentieel voor onze doelgroep, die vaak met drempels te maken krijgt bij het (her)opnemen van leren. Dankzij deze nieuwe infrastructuur kunnen we ons aanbod in Beringen uitbreiden en nog beter afstemmen op de noden van onze cursisten.

Ook de ligging van de site Regina Mundi is een duidelijke troef: centraal, goed bereikbaar met het openbaar vervoer en ingebed in een vertrouwde omgeving voor veel van onze cursisten.

We zijn dan ook erg tevreden met deze nieuwe locatie en kijken ernaar uit om hier verder te groeien in onze opdracht: volwassenen versterken in hun basisvaardigheden en hun kansen op volwaardige participatie aan de samenleving verhogen

Ondersteuning voor lesgevers

Onze lesgevers maken regelmatig gebruik van AI. Denk aan tools die helpen bij het opstellen van oefeningen, het verbeteren van schrijfopdrachten, of het automatisch genereren van feedback. Zo komt er meer tijd vrij om te focussen op wat écht telt: de begeleiding van de cursist. AI is daarbij geen vervanging, maar een versterking van de menselijke interactie.

Kritisch en bewust omgaan met AI

AI is meer dan een handige tool — het is ook een onderwerp van gesprek. We leren onze cursisten kritisch omgaan met technologie: wat kan AI, wat niet, en welke gevaren zijn er? Digitale geletterdheid is een belangrijk onderdeel van het traject in onze school.

Blijven experimenteren

We staan nog maar aan het begin. Samen met onze lesgevers, cursisten en partners verkennen we hoe we AI op een verantwoorde en effectieve manier kunnen blijven inzetten. Ons doel? Een toekomstbestendig, inclusief en krachtig volwassenenonderwijs.

AI of niet?

Heb je de foto bij het vorige artikel over de nieuwe leslocatie gezien? We vroegen aan AI: “Kan je de oorspronkelijke foto aanpassen zodat de planten en het gras er wat netter uitzien?” Het resultaat zie je, geen tuinman meer nodig dus! Handig toch?

We vroegen ook aan AI: “Kan je een artikeltje schrijven over hoe we AI inzetten bij Ligo LiMiNo?” Nee, we zijn niet lui, we willen innovatief en vooruitstrevend zijn! We willen early adopters zijn en technologische vernieuwingen omarmen om zo meer kwaliteit te kunnen bieden en klaar te zijn voor de toekomst. We konden de voordelen niet beter verwoorden dan AI hierboven zelf!

< Terug naar Ligo LiMiNo!